Fipronil-affaire: falende NVWA en falende zelfregulering van voedselsector

(11 augustus 2017) De affaire rondom fipronil in eieren breidt zich uit. Radio1 interviewde Ouwehand van de Partij voor de Dieren dat hierover kamervragen stelde. De NVWA heeft gefaald bij het toezien op het gebruik van fipronil in stallen van dieren die in de voedselketen terecht komen. De reden voor het falen van de NVWA zijn volgens Ouwehand de bezuinigingen door de kabinetten Balkenende. Het effectief toezicht van de NVWA is toen ingeruild voor de nu eveneens falende zelfregulering in de voedselsector. Het is tijd voor het nemen van politieke verantwoordelijkheid door van Dam (EZ) en Schippers (VWS)…..

(door Matt Hermers)

Op 10 augustus (Jinek tv) beweerde minister Schippers van VWS  dat de NVWA vrij hard en rigoreus heeft ingegrepen. Schippers: ¨Die heeft 180 bedrijven geblokkeerd voordat men wist of er daadwerkelijk besmette eieren waren¨. Op de tegenwerping door Jinek dat de NVWA pas op fipronil is gaan testen ná een eerste melding vanuit België (eind 2016), zei Schippers: ¨Nee, je moet eerst informatie hebben om te weten welke bedrijven je moet gaan testen¨.

¨NVWA trad niet adequaat op¨

Radio1 vroeg Esther Ouwehand of zij de uitleg van van Dam en Schippers bij Jinek voldoende vond. Ouwehand zei dat Schippers voorbij gaat aan het feit dat de NVWA al in 2016 een melding kreeg over het gebruik van fipronil in pluimveestallen. Zulk gebruik is verboden en toch deed de NVWA geen nader onderzoek. Ouwehand: ¨Dat later 180 bedrijven op slot moesten, dat had grotendeels voorkomen kunnen worden als eind 2016 adequaat was opgetreden¨.

Verbod op gebruik in stallen

Ze wees er vervolgens op dat toxicologen toen al zwart op wit hadden aangegeven dat fipronil door gebruik in stallen ook in eieren terecht kan komen. Die informatie is echter niet serieus genomen door de NVWA (en nu ook niet door Schippers). Het is bovendien verboden fipronil toe te passen bij dieren die in de voedselketen terecht komen. Ouwehand: ¨Het is de taak van de NVWA om daar heel strikt op te handhaven en toe te zien. Of je nou wel of niet helemaal in beeld hebt wat de risiko´s voor de volksgezondheid zijn. En dat heeft de NVWA in 2016 dus laten lopen. Daardoor is de chaos nu onnodig groot¨.

Te geringe capaciteit NVWA

Radio1: ¨Van staatssecretais van Dam hoorden we dat de NVWA heel vaak (en veelal anonieme) tips binnenkrijgt over zaken die mis zouden zijn. En dat er ¨met de kennis van toen¨ niet direct gehandeld is aldus van Dam¨.

Ouwehand zei het weinig geruststellend te vinden dat er volgens de staatssecretaris voortdurend meldingen zijn over het gebruik van verboden stoffen terwijl daar niets of onvoldoende mee gedaan kan worden ¨omdat het er teveel zijn¨. De NVWA is volgens haar onder de kabinetten Balkende heel fors uitgekleed, waarbij bijna de helft van de mensen is wegbezuinigd. De NVWA heeft nu onvoldoende menskracht en expertise om goed te kunnen functioneren. Het moet nu dus primair gaan om de verantwoordelijkheid van van Dam en Schippers om het toezicht effectief te maken. Ze zei dat tussen de regels door uit kamerbrieven van de bewindslieden blijkt dat die een beetje toegeven dat de NVWA te weinig mensen heeft om op alle meldingen te kunnen reageren.

Bezuinigingen en falende zelfregulering

Radio1: Ja, gisteren gaven de oud-miniusters van landbouw, Bleeker en Veerman, bij Nieuwsuut toe dat er die onderbezetting bij de NVWA het gevolg is van flinke bezuinigingen en dat dat zich in deze kwestie wreekt.

Ouwehand: ¨Ja, en dat is niet voor het eerst, hoor. De onderzoeksraad voor veiligheid heeft in 2014 al een rapport uitgebracht over de risiko´s in de vleesketen. Hun conclusies waren echt snoeihard: er wordt in de sector niet voor teruggedeinst om de wet te overtreden en de veelgeroemde zelfregulering past eigenlijk niet in deze sector. Die ketencontrole, waar de sector zelf zo prat op gaat, heeft toegelaten dat er een niet-gecertificeerd en niet-geregistreerd bedrijf als ChickFriend zijn gang kon gaan, waardoor al die boeren in grote problemen zijn gebracht. Maar die zelf-regulering was wel de reden om de NVWA te ontmantelen. Dat is dus heel erg dom geweest¨.


Naschrift Supermacht:
De inzet van de Balkenende-regeringen was dus om stevig te bezuinigen op toezichthouder NVWA en om in ruil daarvoor de zelfregulering in de voedselsector te promoten. Esther Ouwehand noemt dit een ¨domme fout¨, hetgeen een voorzichtige formulering is…
Bezuinigingen op toezichtsorganen en andere overheidsinstellingen zijn volgens Supermacht een bewuste actie van de mainstream politieke partijen, gericht op het uitkleden van overheidsdiensten en openbare dienstverlening en op het promoten van (geleidelijke) liberalisering en privatisering van die diensten, Een neo-liberaal verhaal, waarbij de crises die door dit beleid ontstaan, worden gebruikt om dit proces juist te versnellen in plaats van de schade te herstellen.


Nalezen en bekijken:

– ¨2017Z10738 Brief van lid/fractie/commissie d.d. 9 augustus 2017 – E. Ouwehand,¨ Tweedekamer, 9 augustus 2017 (Poedverzoek om het kabinet te vragen om een brief, uiterlijk te ontvangen op donderdag 10 augustus 2017 om 12:00 uur, over de uitgelekte stukken waaruit blijkt dat de NVWA al in november 2016 op de hoogte was van de problemen met fipronil in de pluimveehouderij).
– ¨Honderdduizenden kippen die dreigen te worden gedood na ongefundeerde uitspraken van de NVWA in de fipronil-affaire,¨ Tweedekamer (Indiener: Ouwehand (PvdD), gericht aan staatssecretaris van Economische Zaken van Dam), 7 augustus 2017.
– ¨Minister Edith Schippers en staatssecretaris Martijn van Dam over de eiercrisis,¨ Jinek, KRO-NCRV, 10 augustus 2017 (vanaf 22:10 uur; 17 min).
– ¨Veerman, Bleker: er is te veel bezuinigd op de NVWA,¨ Nieuwsuur, 10 augustus 2017.

Bron:
¨Interview met Esther Ouwehand voor de Partij van de Dieren¨ (NOS-Radio1-Journaal, 11 augustus 2017 (tussen 8 uur en half 9)).

(Verkorte weblink: https://www.supermacht.nl/?p=7121)

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *