De strijd van Amerikaanse tomatenplukkers voor Fair Food en wat we ervan kunnen leren

(26 februari 2014) Tekst van lezing over de arbeidsstrijd van de Coalition of Immokalee Workers uit Florida en wat we er hier van kunnen leren (VoedselAnders Conferentie, 22 februari, Wageningen – Engels en Nederlands). Met flyer “Walmart is om, waar blijft AHOLD?”
Deze lezing was georganiseerd door Supermacht.nl

Wat kunnen we leren van de strijd van tomatenplukkers uit Florida (VS)? Zij vechten al ruim 20 jaar voor leefbare lonen en meer rechten. Hun akties gaan in tegen de trend van steeds lagere inkoopprijzen voor tomaten. De Coalition of Immokalee Workers stelt: “Bij Fair Food hoort een stem van de werkvloer!” En ze hebben succes: tal van Amerikaanse fastfoodrestaurants en supermarktketens willigden inmiddels hun eisen in. Zelfs Walmart ging om. Toch blijft één supermarktconcern hardnekkig weigeren om zich aan te sluiten: Ahold in de VS. Marijke Bijl (OKIA) over de arbeidsomstandigheden waaronder de tomatenplukkers werken en hoe kunnen we hen steunen tegen Ahold.

ciw-logo2


* Lezingtekst (NL):

Een cent meer per pond…

De sterke prijsdruk in de tuinbouwketen vormt een belangrijke achtergrond voor de afschuwelijke werkcondities wereldwijd. Arbeid is het enige terrein waarop de telers nog hun kosten kunnen drukken. Bijna overal gaat het bij werkers in de tuinbouw om migranten met een zwakke verblijfsstatus. Het is niet toevallig dat het werk in de kassen in het Westland tientallen jaren werd gedaan door migranten zonder papieren.

In het zuiden van Spanje, waar het overgrote deel van onze wintertomaten wordt geteeld, houdt de armoede onder de werkers de lonen laag (Veel arbeidsaanbod, weinig werk). Vergelijkbare verhalen komen uit de regio Puglia in Italië, waar ernstige gevallen van slavernij zijn ontdekt. De ‘race to the bottom’ en de zoektocht naar goedkope arbeid houdt werkers wereldwijd in een toenemend kwetsbare positie.

Immokalee, Florida

Eenzelfde soort situatie is er ook in het gebied van Immokalee in Florida waar de wintertomaten voor de VS worden geteeld. In haar rapport “Like Machines in the Field” schreef Oxfam America in 2004: “Landarbeiders zijn de slechtst betaalde en minst beschermde werkers in de VS. Ze plukken 10 tot 12 uur per dag de tomaten met de hand en krijgen slechts ongeveer 45 dollarcent voor een volle mand van 15 kilo (32 pound). Dat tarief is min of meer hetzelfde gebleven gedurende de afgelopen 30 jaar.”

Oxfam wees in het rapport op een belangrijke oorzaak daarvoor: “Uitgeknepen door de inkopers van hun producten, schuiven de telers de kosten en risiko’s waarmee zij te maken krijgen door naar de laagste sport van de voedselketen, de landarbeiders die voor hen werken”.

Na jaren van – deels succesvolle, deels mislukte – pogingen om de telers in beweging te krijgen, veranderde de Coalition of Immokalee Workers (CIW), een organisatie van tomatenplukkers, in 2001 haar strategie. Vanaf dat moment richtte ze zich direct op de bovenkant van de voedselketen. De CIW ging als eerste aan de slag met het fastfoodbedrijf Taco Bell, een grote regionale inkoper, wegens diens mede-verantwoordelijkheid voor de bestaande werkomstandigheden op de velden in Florida. Het werd het begin van een bijzonder intensieve, maar ook successvolle campagne (1).

De CIW eiste van Taco Bell dat het ‘one penny per pound’ meer betaalde om het inkomen van de werkers te verhogen. Tijdens de Taco Bell-campagne werkte de CIW nauw samen met diverse religieuze en andere maatschappelijke groepen en met een studentennetwerk – de Student/Farmworker Alliance – om het bedrijf op verschillende manieren onder druk te zetten (2).

Op 8 maart 2005, ging het moederbedrijf van Taco Bell – Yum! Brands – akkoord met alle eisen van de CIW. Enkele van de resultaten zijn:
– De allereerste directe en blijvende betaling door een groot fastfoodbedrijf aan de landarbeiders in zijn aanvoerketen ter verhoging van hun (armoede)lonen (tot bijna een verdubbeling daarvan);
– De allereerste afdwingbare gedragscode voor agrarische leveranciers in de fastfood-keten;
– Markt-stimulering voor agrarische leveranciers die bereid zijn de mensenrechten van hun werkers te respecteren, zelfs van niet dor de wet gegarandeerde rechten;
– Een 100%-transparantie van de tomateninkoop van Taco Bell in Florida.

Vier jaar was er voor nodig om Taco Bell het contract te laten tekenen.
En vandaaruit ging de campagne verder. Hoewel het niet gemakkelijk was, lukte het in de jaren daarna toch om ook McDonald’s, Burger King en andere fastfoodbedrijven zover te krijgen dat ze een overeenkomst tekenden met de CIW.

Gelijktijdig gingen CIW en haar ondersteuners het gevecht aan met de telers (3). Na jaren van afwijzing, werd in november 2010 een akkoord getekend tussen de CIW en de Florida Tomato Growers Exchange, een vereniging van telersbedrijven, over de uitvoering van het Fair Food Programma. Het omvat een stricte gedragscode, de ondersteuning van een klachtensysteem, een gezondheids- en veiligheidsprogramma en een werker-voor-werker onderwijsproces en het geldt voor meer dan 90% van de tomatenindustrie in Florida.

Deze overeenkomst gaat op voor ruim 30.000 werkers die actief zijn op zo’n 12.000 hectare (30,000 acres) productieland. De lonen van de werkers kunnen omhoog gaan van ongeveer 10.000 tot 17.000 dollar per jaar indien de grote inkopers instemmen met de verhoging van 1 cent per pond. De New York Times beschreef het akkoord als een “opmerkelijke overwinning in een 15-jarige strijd voor betere betaling en arbeidsomstandigheden…”. Volgens de krant “levert de Immokalee overwinning niet meteen eerlijkheid op, maar na generaties van uitbuiting gaat het in de land- en tuinbouw de goede kant uit.” (4)

Supermarkten

In september 2008 lukte het de CIW om voet aan de grond te krijgen in de supermarkt-sector doordat het Whole Foods Market-concern een overeenkomst tekende. In februari 2012 volgde Trader Joe’s en heel recent, in januari 2014, maakte zelfs Walmart, ‘s werelds grootste levenmiddelenretailer. bekend dat het zich aansloot bij het Fair Food Programma. Het akkoord met de CIW omvat ook de toezegging van Walmart dat het zal helpen om het Fair Food Programma uit te breiden tot buiten Florida en ook in andere land- en tuinbouwsectoren.

De ondertekeningsceremonie tussen Walmart en CIW werd bijgewoond door de voorzitter van de Working Group on Business and Human Rights van de VN. In een verklaring namens die werkgroep prijsde ze het Fair Food Programma wegens de “slimme mix” van toezicht en handhavingsinstrumenten, waaronder “marktstimulansen voor telers en retailers, maatregelen voor toezichtsbeleid, en – cruciaal – een robuust en toegankelijk mechanisme voor klachtoplossing en schadevergoeding.” Ze voegde toe: “Werkers hoeven nu niet meer bang te zijn voor wraakacties wanneer zij problemen aankaarten.” De verklaring conckludeert: “We hopen zeer dat het Fair Food Programma in staat zal zijn om verdergaande veranderingen voort te brengen binnen deelnemende ondernemingen en dat het zal dienen als model op andere plaatsen in de wereld.”

Ahold en Nederland

De strijd van de Coalition of Immokalee Workers is ook van belang voor Nederland omdat ook het in Amsterdam gevestigde Ahold concern in deze kwastie is betrokken.

Ahold bezit een aantal supermarktketens in de VS. Haar dochterondernemingen Stop&Shop en Giant kopen hun tomaten ook in Immokalee-regio. In 2010 werden tijdens de jaarlijkse aandeelhoudersvergadering van Ahold vragen gesteld over het feit dat in haar Amerikaanse filialen tomaten werden verkocht afkomstig van telers die betrokken waren in een grote slavernij-zaak.

Ahold antwoordde dat het de Amerikaanse wet- en regelgeving, onder meer op gebied van arbeid, respecteerde en dat het uit ging van een certificatieproces waaraan zijn leveranciers deelnamen. Maar deze certificatie kan nauwelijks serieus worden genomen, juist omdat de hiervoorgenoemde telers op dat moment gecertificeerd waren via die Ahold standaard. Hetzelfde jaar verklaarde de Amerikaanse Government Accountability Office (GAO) in een verpletterend rapport zelfs dat de Amerikaanse handhaving op het gebied van arbeidsschendingen in een deplorabele staat verkeerde.

Sinds 2010 weigerde Ahold herhaaldelijk en voortdurend om samen te werken met de CIW. Het bedrijf refereert aan zijn eigen “excellente” Standards of Engagement (contractnormen) en stelt dat het een eerlijke marktprijs betaalt. Het zou daarom niet nodig zijn om mee te doen aan het ‘penny per pound’-programma. Ahold verklaarde ook dat het inkoopt van telers die lid zijn van de Florida Tomato Growers Exchange, dat deelnemer is van het Fair Food Programma.

Dit is volgens de Coalition of Immokalee Workers profiteergedrag, Ahold is een ‘free-rider’ in hun ogen. Wanneer Ahold niet meebetaalt aan dit programma, kan ze zich ook niet beroepen op goede standaards.

Komende april zal deze kwestie weer spelen rond de jaarlijkse aandeelhoudersvergadering van Ahold in Amsterdam (5). In de afgelopen jaren werd – tijdens de jaarvergaderingen – door middel van demonstraties, open brieven van verschillende organisaties, kamervragen, contacten met pensioenfondsen en diverse andere activiteiten.de publieke aandacht gevestigd op Ahold’s onwil om zijn concurrenten te volgen .

Wat kunnen we doen?

Hoe kunnen we in de land- en tuinbouwsectoren in eigen land leren van de campagne van de CIW? Een campagne waarbij vele maatschappelijke bondgenoten zijn betrokken. Een campagne die niet alleen moet uitgaan van de keuze van de consument voor products met het ‘puur & eerlijk’-etiket, maar juist ook van de verantwoordelijk van supermarkten om geen levensmiddelen aan te bieden die het product kunnen zijn van uitbuiting.

Noten:
(1) Deze campagne omvatte een nationale boycot, ondersteund door diverse maatschappelijke organisaties en basisgroepen. Titel van de boycot: “Let freedom ring… Boycot the Bell”.
(2) Met demonstraties, picketlines, workshops, petities, het aanspreken van klanten en bedrijfsleiders van Taco Bell, benefietconcerten en een langdurige hongerstaking.voor het hoofdkantoor.
(3) Daarnaast richtte de campagne richtte op de cateringbedrijven en hun bevoorrading.
(4) “One Penny More a Pound,” editorial NYT, 3 december 2010 (http://www.nytimes.com/2010/12/04/opinion/04sat3.html?_r=0).
(5) Op 16 april 2014 (Muziekgebouw aan ‘t IJ, Amsterdam)

ciw-logo2

* Lezingtekst ENG:

A penny per pound…

Strong price pressure in the horticultural chain is an important background of deplorable working conditions worldwide. Labor is the only aspect where growers can try to cut costs. Almost everywhere the workers are migrants with a weak migration status [→ no staying permits]. It is not a coincidence that for decades the work in the greenhouses of the (Dutch) Westland has been done by undocumented migrants.

In southern Spain, which produces a structural part of our winter tomatoes it’s the poverty among workers that keeps wages low [→ many laborers, too little work]. Similar stories come from the region of Puglia in Italy, where severe cases of slavery have been uncovered. The race to the bottom, and the search for cheap labor keeps workers worldwide in an increasing vulnerability.

Immokalee, Florida

It’s a similar story in the area around Immokalee in Florida which provides the winter tomatoes for the United States. OXFAM America wrote in 2004, in its report: Like Machines in the Field: “Farm workers are among the lowest paid and least protected workers in the U.S.. In days of 10 to 12 hours, they hand-pick the tomatoes for which they get around 45 cents per 32-pound bucket (which is about 15 kilos). That rate has not significantly changed in 30 years.”

And pointing at a main cause, Oxfam stated: “Squeezed by the buyers of their produce, growers pass on the costs and risks imposed on them to those on the lowest rung of the supply chain: the farmworkers they employ.”

After years of attempts – some succesful and others unsuccessful – to move the growers (‘farmers’)  forward, in 2001 the Coalition of Immokalee Workers (CIW), an organization of tomato pickers, changed their strategy and turned their focus directly to the top of the supply chain.
The CIW approached fast-food company Taco Bell, a major buyer in the region, for its part in the reponsability for the working conditions in the fields of Florida. It was the beginning of a particular intensive but successful campaign (1).

The CIW demanded ‘one penny per pound’, to be paid by Taco Bell to raise the income of the workers. During the Taco Bell campaign, the CIW worked closely with religious and community groups and a student network, the Student/Farmworker Alliance, to pressure Taco Bell from different angles (2).

On March 8, 2005,Yum! Brands, the parent company of Taco Bell, agreed to all of the CIW’s demands, including among other:
– The first-ever direct, ongoing payment by a fast-food industry leader to farmworkers in its supply chain to address sub-standard farm labor wages (nearly doubling the wages);
– The first-ever enforceable Code of Conduct for agricultural suppliers in the fast-food industry
– Market incentives for agricultural suppliers willing to respect their workers’ human rights, even when those rights are not guaranteed by law;
– A 100% transparency for Taco Bell’s tomato purchases in Florida.

It had taken 4 years to make Taco Bell sign the contract.
And from there the campaign continued. It has not been easy, still in the following years also McDonald’s, Burger King, and other fast-food companies signed an agreement with the CIW.

A parallel struggle of CIW and its supporters had been with the growers (3). After years of refusal, in November 2010, an agreement was reached between the CIW and the Florida Tomato Growers Exchange to implement the Fair Food Program – including a strict code of conduct, a cooperative complaint system, a health and safety program, and a worker-to-worker education process – to over 90% of the Florida tomato industry.”.

The agreement covers more than 30,000 workers and 30,000 acres of production. Workers could see their wages increased from about $10,000 to $17,000 a year if additional large buyers agree to the increase of one penny per pound. The New York Times described the agreement as a “remarkable victory in a 15-year struggle for better pay and working conditions… The Immokalee victory won’t impose fairness overnight, but after generations of exploitation, part of the farm industry is pointing in the right direction.” (4)

Supermarkets

In September 2008, the CIW had broken ground in the supermarket industry by signing an agreement with Whole Foods Market. In February 2012, Trader Joe’s followed and recently, in January 2014, even Walmart, the largest grocery retailer in the U.S. (and world), announced it was joining the Fair Food Program.

In its agreement with the CIW, Walmart also committed to help expand the Fair Food Program outside of Florida and into crops other than tomatoes.
The signing ceremony between Walmart and CIW was attended by the chair of the UN Working Group on Business and Human Rights. In a statement in behalf of the Working group she praised the Fair Food Program for its “smart mix” of monitoring and enforcement tools, including “market incentives for growers and retailers, monitoring policies and, crucially, a robust and accessible mechanism to resolve complaints and provide remedy,” adding: “Workers have no fear of retaliation if they identify problems.” The statement concludes, “We are eager to see whether the Fair Food Program is able to leverage further change within participating businesses, and serve as a model elsewhere in the world.”

Ahold and The Netherlands

The struggle of the Coalition of Immokalee Workers is also important for the Netherlands because also Amsterdam-based Ahold company is involved in this story. Ahold’s subsidiary supermarket companies in the U.S. – Stop and Shop and Giant – buy their tomatoes in the Immokalee region.
In 2010 questions were asked at Aholds general shareholders meeting about the fact that in the shops tomatoes were found coming from growers involved in a major slavery case.

Ahold replied that it relied on laws and regulations and enforcement of labor laws in the U.S., and on a certification process in which their suppliers participate. But this certification can hardly be taken seriously since the aforementioned growers at the time were certified themselves by that process. And in the same year, in a crushing report, the U.S. Government Accountability Office (GAO) declared that enforcement in the field of labor violations was in a deplorable state.

Since 2010, Ahold repeatedly refused to work with the CIW.
The company refers to it’s own “excellent” Standards of Engagement and says it pays a fair market price, so it does not have to join the ‘penny-per-pound-program’. Ahold further states to buy from growers who are member of the Florida Tomato Growers Exchange, who follow the Fair Food Program.

This  is a free-riders behavior, in the opinion of the Coalition of Immokalee Workers. When Ahold does not pay for this, there is no ground to refer to good standards.

This coming april this again will be an issue around Ahold’s general shareholders meeting (5). In years before demonstrations, an open letter by several organisations, questions in the parliament, contacts with pension fonds and more events and activities gave attention to the fact that Ahold is not willing to follow its competitors.

What can we do?

How can we in the agricultural sectors of our own country, learn from the campaign from the CIW? A campaign in which many allies in society were involved; a campaign also in which the idea that it should not only be the choice of a consumer to pick the products labelled ‘pure & honest’; but in stead it is the reponsability of the supermarkets not to offer food that may be products of exploitation.

Notes:
(1) The campaign included a national boycot supported by civil society and grassroots organisations. The title of the boycot: “Let freedom ring… Boycot the Bell”.
(2) With manifestations, picket lines, workshops, petitions, speaking to customers and restaurantmanagers, benefit concerts and a prolonged hunger strike in front of Taco Bell’s headquarter.
(3) The campaign then also focussed on the food service provider industry.
(4) “One Penny More a Pound,” editorial NYT, December 3, 2010 (http://www.nytimes.com/2010/12/04/opinion/04sat3.html?_r=0).
(5) April 16th, 2014 (Muziekgebouw aan ‘t IJ, Amsterdam)

Flyer: “Fairfood-nieuws: Walmart is om, waar blijft AHOLD? –     Tomatenplukkers Florida dwingen ‘s werelds grootste supermarkt tot uitbetalen hogere prijs” CIW-flyer-3

Meer lezen:
– “22 febr, Wageningen: lezing over Amerikaanse tomatenplukkers, hun Fair Food-programma en de onwil van Ahold,” Supermacht, 6 februari 2014.
– “Voedsel Anders: Naar eerlijke en duurzame voedsel- en landbouwsystemen,” febr, 2014.

(Verkorte weblink: https://www.supermacht.nl/?p=3443)

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *