‘Share the Buzz’: veel minder voedsel in de supermarkt zonder de honingbij

(17 juni 2013) De Amerikaanse supermarktketen Whole Foods Market is een campagne gestart om de consument te wijzen op het belang van honingbijen (en andere insecten). Foto’s illustreren wat er gebeurt als er geen bestuivende insecten meer zouden zijn: 52 procent van de dagelijkse productenmix is dan niet produceerbaar. Ook in Nederland is er aandacht voor de belangrijke rol van de bij (en voor het gevaar van de gifspuit).

(door Matt Hermes)

Whole Foods Market – naar eigen zeggen ‘s werelds grootste kruideniersbedrijf voor natuurlijk en organisch voedsel – startte begin juni met de publiekscampagne ‘Share the Buzz’. Volgens de super is een op elke drie happen voedsel direct of indirect afkomstig van plantenmateriaal dat kon groeien dankzij honingbijen en andere bestuivende insecten. Maar de laatste jaren is er sprake van extreem grote sterfte onder bijenvolken, waardoor de beschikbaarheid van veel verse ingrediënten op het bord van de consument in gevaar komt.

Halflege schappen

Met foto’s maakte Whole Foods dit aanschouwelijk: de eerste met overdadig gevulde uitstaltafels, kratten en schappen; een tweede met zeer veel lege plekken. Zo’n 52% van de gangbare supermarktproducten worden namelijk geproduceerd op basis van planten die door insecten worden bestuifd.

In de VS bestuiven bijen ruim 100 verschillende gewassen, van amandelen en bessen (denk aan muesli en jams) tot grassen, klaver en alafalfa (denk aan zuivel en vlees). Wereldwijd zijn insecten (vooral bijen) noodzakelijk voor de bestuiving van ongeveer 85% van alle plantensoorten, waarvan wij weer een groot deel direct of indirect nuttigen als voedsel.

Grote bijensterfte

Elke winter sterft zo’n 5-10% van de bijenvolken. Maar sinds een aantal jaar is dat gestegen naar zo’n 30%! Wetenschappers en imkers in de VS (en in rest van de wereld) hebben het over een mysterieuze bijensterfte, soms aangeduid met het “Colony Collapse Disorder”-syndroom. Men gaat er van uit dat verschillende factoren een rol spelen, zoals de aantasting door parasieten, ziekten, een slechte voeding en het gebruik van pesticiden. In elk geval is duidelijk wat het gevaar is voor ons eco-systeem.

Wat kan de consument doen?

Whole Food Market maakt haar consumenten ook duidelijk hoe ze op eenvoudige wijze de bijen kunnen helpen. Bijvoorbeeld door alleen nog maar organische producten te kopen. Dat stimuleert landbouwmethoden gericht op gezonde eco-systemen en het afzien van gebruik van giftige en onafbreekbare pesticiden.
Wat ook helpt, is het zaaien van bij-vriendelijke, bloemrijke planten met verschillende kleur, vorm en bloeitijd. En door geen gif te spuiten omdat dat het leer- en verzamelvermogen van de bij (en alle andere insecten) aantast. Ook kan men samen met anderen bloementuintjes aanleggen in de eigen buurt, in parken en bij scholen. Of door een bijenkorf te ‘adopteren’ en de groeiende beweging van thuis-imkers te steunen.

Een aantal leveranciers van Whole Food Market steunt de campagne en klanten kunnen hun waardering hiervoor laten blijken door juist producten met het “Share the Buzz”-label te kopen. De donaties van de leveranciers gaan naar de non-profit Xerces Stichting die lokale boeren en beheerders van landgoederen voorziet van bij-vriendelijke hulpmiddelen en kennisoverdracht.
Eric Mader, assistent-directeur behoud bestuiving bij The Xerces Society, hierover: “Our organization works with farmers nationwide to help them create wildflower habitat and adopt less pesticide-intensive practices. These simple strategies can tip the balance back in favor of bees.”

Nederland: motie tegen gif

De Tweede Kamer wil een verbod op de verkoop van bestrijdingsmiddelen die het gif neonicotinoïde bevatten. Dit gif is gevaarlijk voor bijen en andere bestuivers zoals hommels en draagt bij aan de massale bijensterfte. Een meerderheid van de Kamer schaarde zich dinsdag 11 juni achter een motie van de Partij voor de Dieren voor een verbod op de verkoop van dit bijengif aan particulieren.

Zie ook:
– “Pesticiden en bijensterfte,” Tros Radar, 22 april 2013.
– “Bijengif uit het schap na motie PvdD – Kamer: stop verkoop neonicotinoïden aan particulieren,” Biojournaal, 14 juni 2013.
– “Poolse imkers winnen van Monsanto,” Renvogel, 12 mei 2012.
– “Over bijen, gif, lobby, falende beoordeling en de oplossingen – Tien vragen aan Dr. Jeroen van der Sluijs,” BeeZZZ, 17 juni 2013: Interview door BeeZZZ, het blad van de Bijenstichting, dat goed schetst waarom de bijen bedreigd worden, waar de oplossingen liggen en wat we zelf kunnen doen. Van der Sluijs waarschuwt voor de sterke lobby en de invloed van de chemische bedrijven in het Nederlandse poldermodel.
– “Zembla, moord op de honingbij,” VARA, 24 januari 2013: Documentaire uit maart 2011 over het gebruik van bepaalde insecticiden en de grote sterfte onder de honingbijen, en de vraag “Waarom wordt er door de politiek niet ingegrepen?”.
More than honey,” film van Markus Imhoof (vanaf 18 april te zien in Nederland): een fascinerende reis naar de betoverende wereld van de honingbijen en over de mysterieuze wereldwijde bijensterfte.
– “Bijensterfte, een recept voor honger,” Greenpeace Nederland, 26 april 2013.
– Meer informatie en petitie van Greenpeace ‘Redt de hardwerkende bijen‘.
– “Samen voor de bij, tegen bijensterfte,” Bijenstichting.
– Meer over de juridische strijd tegen de fabrikanten van pesticiden (Probijo).

Bronnen:
– “Zo zou de supermarkt eruitzien zonder bijen,” Volkskrant, 17 juni 2013.
– “5 Ways to Help Honey Bees,” Wholefoodmarket, 12 juni 2013.
– “Share the Buzz: How Can You Help Bee the Solution?,” Wholefoodmarket, 13 juni 2013.
– “Whole Foods Imagines Produce Dept. Without Bees,” 13 juni 2013.

https://www.supermacht.nl/?p=1951

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *