Haagse Stadspartij wil af van ‘blauwe Albert Heijn golf’, maar B&W Den Haag komt niet in actie

(30 mei 2013) Volgens de Haagse Stadspartij is er in de binnenstad van Den Haag sprake van een ‘monopoliepositie’ van Albert Heijn. Op 28 mei antwoordde B&W van Den Haag op schriftelijke vragen die de partij in april stelde. De gemeente zegt weliswaar te streven naar een grotere diversiteit binnen het supermarktaanbod, maar kan niet in gaan tegen de “vrije vestigingskeuze van ondernemers”.

De Haagse Stadspartij stelde half april schriftelijke vragen aan B&W van de Hofstad over het monopolie van Albert Heijn vestigingen in de Haagse binnenstad. Uit de beantwoording op 28 mei blijkt dat het stadsbestuur het graag anders zou zien, maar dat het niet van plan is de regelgeving te veranderen. “Voorlopig blijft het voor de Haagse binnenstad verzuipen in de ‘blauwe golf’,” aldus raadslid Wijsmuller in een reactie.

Doorgeslagen marktwerking

Volgens de stadspartij is er sprake van ‘een doorgeslagen marktwerking in Den Haag’ door het grote aantal Albert Heijn-vestigingen in de Haagse binnenstad. Dat aantal neemt toe en er zijn plannen voor nieuwe vestigingen bij NS-station Hollands Spoor, de Amsterdamse Veerkade en in de Schilderswijk. “Albert Heijn krijgt steeds meer een monopoliepositie en inwoners hebben geen keus meer voor andere supermarkten. En ik vind dat de consument altijd een keus moet kunnen maken,” aldus Wijsmuller.

De Haagse Stadspartij baseert zijn stellingname op onderzoek uit 2010 door universitair docent Stelder (Rijksuniversiteit Groningen) [1] waarin werd geconcludeerd dat Albert Heijn voor tachtig procent van de Haagse bevolking de dichtstbijzijnde supermarkt is. Voor veertien procent van de Hagenaars is binnen een straal van één kilometer geen alternatief voor handen.

“Te gronde te richten”

Eind 2010 diende Wijsmuller een motie in waarin hij constateert dat “er in de binnenstad slechts gekozen kan worden tussen Albert Heijn en Albert Heijn als het gaat om het bezoeken van de supermarkt.” Volgens hem moet “Monopoly een spelletje blijven en geen dagelijkse realiteit worden.” In de motie – die overigens werd afgewezen – vroeg hij B&W er alles aan te doen om de AH-vestigingen in de binnenstad “te decimeren, te liquideren, te vermorzelen, te verpletteren, te verwoesten, weg te vagen, af te breken, te mollen, te gronde te richten, te vernietigen, plat te gooien, te ruineren, te slopen, of anderszins te minimaliseren.”

In april dit jaar diende Wijsmuller schriftelijke vragen in. Hij wil inzage in recente cijfers over bereikbaarheid en winkelkeuze per stadsdeel. Verder wilde hij weten of B&W (net als hij) vindt dat er door ‘ruimtelijke monopolies’ een gebrek is aan concurrentieprikkels bij supermarkten. Hij riep B&W op onderzoek te doen naar de mogelijkheden voor een diverser supermarktaanbod en zich in te spannen om een betere spreiding te verkrijgen. De Haagse Stadspartij wil dat de gemeente Den Haag als uitgever van winkelvergunningen in actie komt tegen de uitbreiding van het aantal AH-winkels in de stad.

Antwoord B&W

In haar antwoord van 28 mei leverde B&W geen cijfers, maar stelde op de hoogte te zijn van een beperkte keuzevrijheid in bepaalde wijken. Burgemeester Van Aartsen gaf aan dat de gemeente in beleid en contacten met retail en projectontwikkelaars streeft naar een “optimale spreiding van supermarkten” en dat waar mogelijk stimuleert. Bij nieuwbouwprojecten wijst Den Haag op het belang van diversiteit in het supermarktaanbod, maar “de uiteindelijke keuze is niet afdwingbaar.” B&W wil echter niet ingaan tegen de vrije vestigingskeuze van ondernemers binnen de bestaande juridisch-planologische kaders.

Verder geeft Van Aartsen aan dat het “alle supermarkten vrij staat zich te vestigen op locaties voor zover die in betreffende bestemmingsplannen zijn toegestaan. Momenteel vinden grote veranderingen plaats in het supermarktlandschap in Nederland door overnames, zoals bijvoorbeeld de overname van Konmar door Albert Heijn en Jumbo en meer recent de overname van C1000 door Albert Heijn en Jumbo. Bij deze ontwikkelingen kan het college geen rol spelen.”

“In het verleden is door de NMA wel getoetst op monopolievorming, bijvoorbeeld bij de overname van een aantal Konmar-supermarkten door Ahold en Jumbo en recenter de overname door Albert Heijn van een aantal C1000 supermarkten. In de eerste situatie heeft Albert Heijn in Den Haag twee vestigingen moeten opgeven, AH Leyweg (nu Hoogvliet) en AH Prins Hendrikstraat (nu Coop). Bij de overgang van een aantal C1000-supermarkten naar Albert Heijn is door de NMA geoordeeld dat dit binnen hetzelfde concern plaats vond en dat dit daardoor geen monopolievorming betreft (toen nog beiden zusterbedrijven binnen Ahold).”

Reactie Albert Heijn

Albert Heijn woordvoerder Hoogkamer vertelde Omroep West dat het concern inderdaad veel winkelvestigingen heeft in Den Haag. Dat komt volgens haar omdat AH in  2008 zeven winkels van C1000 heeft overgenomen en omdat AH door de verschillende beschikbare “formules” in staat is overal een winkel te plaatsen. Bij Hollands Spoor zal medio 2014 een (grote) winkel worden geopend. Hoogkamer geeft aan dat Albert Heijn slechts tegemoet wil komen aan de behoefte van de consument.

Meer lezen:
Onderzoek naar ‘ruimtelijke monopolievorming’ van supermarkten,” Supermacht, 5 april 2010.
– “Consumenten ergeren zich aan AH-monopolie,” Volkskrant, 23 januari 2009.
– “Supermarktmonopolie: geen kwestie,” van Aalst, EFMI, mei 2010.
– “Voorstel van het college inzake programmabegroting 2011-2014 (Motie 7.11) Albert Heijn – RIS 176452,” Gemeente Den haag, 1 november 2010.

Noot:
[1] Zie: “Onderzoek naar ‘ruimtelijke monopolievorming’ van supermarkten,” Supermacht, 5 april 2010.

Bronnen:
– “Blauwe AH golf,” Haagse Stadspartij, 29 mei 2013.
– “80 procent winkelt bij AH in ‘blauwste’ stad van het land,” AD, 29 mei 2013.
– “Ophef in Den Haag om groeiende hoeveelheid AH’s,” Omroep West, 17 april 2013.
– “Haagse politiek baalt van blauwe dominantie,” Distrifood, 29 mei 2013.
– “Albert Heijn Monopolie XL,” Haagse Stadspartij, 12 april 2013.

(verkorte weblink: https://www.supermacht.nl/?p=1918)

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *