14 maart: Workshop over de macht van supermarkten (en alternatieven)

Workshop "De
macht van supermarkten"


Werkgroep
Voor de Verandering organiseert op zaterdag 14 maart
in
het Milieucentrum, Oudegracht 60 te Utrecht
de
workshop
De
macht van supermarkten
.

De
workshop begint om 10.00 uur en duurt tot 16.30 uur

Achtergrond

De supermarkt neemt een voorname plaats in in de Nederlandse
economie. Supermarktketens als Ahold zijn niet alleen grote
multinationals, met alle problemen van dien. Ze nemen een steeds meer
overheersende positie in op de consumentenmarkt, met name op het
gebied van voedsel. In veel wijken van steden en dorpen zijn de
kleine buurtwinkels verdwenen en moet je wel naar de supermarkt voor
voedsel en andere dagelijkse boodschappen.
De supermarktketen
heeft daarmee een ongekende macht gekregen, zowel naar de consument
toe, als bij haar inkoopbeleid.
De 'koopmacht' van de
supermarktketen zorgt ervoor dat deze door de hele productieketen
heen haar wensen op kan leggen. En die zijn grotendeels tegengesteld
aan de belangen van mens en milieu.’
(bron:
http://
www.supermacht.nl)

‘Op
het gebied van regionale voedselproductie is er een aantal
interessante ontwikkelingen: de toenemende belangstelling voor
streekproducten en voedselkwaliteit en de langzame doch gestage groei
van de biologische landbouwsector’
(bron:
REGIONALISERING,
als alternatief voor neoliberale globalisering
,
pag 43; uitgave van de Werkgroep Vóór de Verandering.

Inleiders
Myriam
Vander Stichele – senior onderzoeker bij Stichting
Onderzoek Multinationale Ondernemingen

Rob
Bleijerveld – webbeheerder van
de Supermacht
website

Marijke
Bijl – medewerker Ondersteuningskomitee
Illegale Arbeiders
(OKIA)
Andre
Jonkers – vennoot VOF de
Verandering

Aanmelden

Het
volledige programma is te vinden op de website
Globalternatives
Daar vind je ook het formulier om je aan te
melden voor de workshop.
Deelnemen aan de workshop kost €
35,–. Mocht dit bedrag een probleem zijn dan is het ook mogelijk om
voor een geringer bedrag deel te nemen.

Vakbondskader Duitse supermarkt ontslagen wegens inwisselen gevonden statiegeldbonnen

(door Rob Bleijerveld)

In januari werd Barbara Emmely, ruim 30
jaar werkzaam als kassiere in de Kaiser supermarkt
(Kaiser's-Tengelmann AG) in de Berlijnse wijk Hohenschönhausen op
staande voet ontslagen. Ze wisselde twee statiegeldbonnen in die
blijkbaar door een klant waren verloren en behield het geld: 1,30
euro. De directie van de supermarkt stelt dat het personeel 100
procent betrouwbaar moet zijn en vond dat ze niet meer voor de zaak
kon blijven werken. Ze protesteerde hiertegen maar werd in hoger
beroep (wederom) in het ongelijk gesteld door het
Landesarbeitsgericht Berlin (rechtbank voor arbeidskwesties) [1]
[2].

De vrouw was lid van de vakbond Ver.de
en organiseerde – ondanks intimidatie van de kant van de werkgever –
drie stakingen voor hogere lonen en tegen het schrappen van speciale
toelagen in haar filiaal. Een paar weken later gebruikte de werkgever
het voorwendsel van de statiegeldbonnen om haar te er uit te werken.

Het ontslag leidde tot veel ophef in
Duitsland. Velen waren verontwaardigde, zeker gezien de achtergrond
van een financiele crisis waar bankiers die enorme geldbedragen
lieten verdwijnen geld toe gestopt werd), er waren
solidariteitsakties en er werd een steunkomitee opgericht. Haar
sympatisanten voerden akties bij supermarkten om andere
werknemers opmerkzaam te maken op deze kwestie. [3][4]

Tijdens de rechtszaak kwam het optreden
van Emmeley als stakingsorganisator wel ter sprake, maar volgens
werkgever en rechter zou dat geen rol hebben gespeeld bij
respectievelijk het ontslag en de uitspraak. Toch lijkt het beleid
van de werkgever er op gericht te zijn om steeds meer gebruik te gaan
maken van goedkope, tijdelijk inzetbare krachten ten koste van de
werknemers in vaste dienst die zich kunnen beroepen op allerlei
regelingen. Blijkbaar wil de werkgever zoveel mogelijk af van de
vaste krachten en zeker van de meest lastige onder hen zoals Barbara
Emmely. Helaas hebben haar ex-collega's zich gedistancieerd van de
solidariteitsakties ondanks dat ook hun banen op de tocht staan;
waarschijnlijk erg staan ze erg onder druk.

De ex-kassiere ontkent de gang van
zaken zoals geschetst door de rechter en haar advokaat gaat namens
haar in beroep tegen deze rechterlijke uitkomst en zal
tegelijkertijd de zaak aanhangig maken bij de rechtbank die over
grondwetskwesties gaat (Bundes Verfassungsgericht).

Noten:
[1] "Pressemitteilung
07/09, Landesarbeitsgericht: Kündigung der Kassiererin wegen
Verwendung von Leergutbons zum eigenen Vorteil war rechtens
,"
24 februari 2009, Berlin.
[2] "Kassiererin
streikt – Kaiser's kündigt updated
," 24 februari 2009.
[3] "Pressematerialien
zur Pressekonferenz pdf-Datei
".
[4] "Pressemitteilung
des Komitee 'Solidarität mit Emmely'
," 24 februari 2009

Bronnen:
– "Kassière
ontslagen wegens 1,30 euro
," 24 februari 2009
– "Leserdebatte
– Entlassung der Berliner Kassiererin 'Emmely' rechtens – auch
gerecht
?," 24 februari 2009
– "Der
Fall Emmely- Gibt es keinen Raum für Verhältnismäßigkeit?
,"
25 februari 2009
– "Kassiererin
streikt – Kaiser's kündigt updated
," 24 februari 2009
– "Landesarbeitsgericht
urteilt über 'Emmely': Kündigung wegen 1,30 ..
.," 24
februari 2009.

“Europese Commissaris Kroes moet inkoopmacht van supermarkten aan banden leggen”

 

De landbouwcommissie van het Europese
Parlement stemde op 17 februari in met een rapport van
Europarlementariër Esther de Lange (CDA) waarin Europees Commissaris
voor Mededinging, Nelie Kroes, wordt opgedragen maatregelen te
treffen tegen de grote inkoopmacht van supermarkten [1]. Er is beleid
nodig dat boeren in staat stelt betere prijzen te krijgen voor hun
producten. Ze zegt veel "signalen" te krijgen dat boeren
structureel veel minder winst maken dan supermarkten.

Volgens haar is er sprake van
machtsmisbruik in de voedingssector; de gemaakte winsten moeten
echter in verhouding staan met de geleverde diensten. Ze haalt het
voorbeeld van varkensboeren aan een winstmarge van 4 procent hebben
terwijl de supermarkt vleesproducten doorverkopen met een winst van
22 procent. De Lange is van mening dat in de voedingssector – net
zoals in de telecomsector – machtsmisbruik moet worden afgestraft met
hoge boetes.

Hoge consumentenprijzen in de
supermarkt betekenen immers niet automatisch een betere prijs voor de
producent. Kroes zou moeten bijhouden ("monitoren") hoe de
wisnetverdeling is in de productieketen voor voedsel. "We willen
kijken hoe groot het verschil tussen de producenten- en
consumentenprijs is, waar dat vandaan komt en of de rendementen in de
verschillende schakels erg verschillen. Als we dat weten, kunnen we
een oplossing voorstellen," aldus het parlementslid.

Het rapport van de landbouwcommissie is
weliswaar niet bindend voor EU-lidstaten of Commissie, maar wel
groeit de druk om beleid op te gaan stellen. Zo is er in februari
vorig jaar al een soortgelijk rapport aangenomen door het Europees
Parlement [2].

In een aantal EU-lidstaten waaronder
Nederland wordt de druk sterker om de positie van toeleveranciers en
kleine producenten te verbeteren of om de regels voor mededinging op
te rekken.

Het Landbouweconomisch Instituut (LEI)
bracht in januari een rapport uit waarin het aangeeft dat boeren van
groente en fruit de onderliggende partij zijn bij het verdelen van de
marge tussen de productie- en winkelprijs [3]. Minister van landbouw
Gerda Verburg (nationaal en Europees) wil maatregelen nemen om de
afzetkracht van telers te versterken. Gezamenlijk optreden door de
lidstaten zou daarvoor nodig zijn.[4]

In 2008 voerden melkveehouders in
Nederland en andere lidstaten akties tegen het Europees
landbouwbeleid en de prijsdruk die wordt uitgeoefend door de
zuivelcooperaties (en indirekt door de supermarkten).[5] En het
broeit nog steeds…. Nederlandse aardappeltelers zetten op dit
moment regionale telersverenigingen op naar voorbeeld van de United
Potato Growers of America. Ze willen door gezamenlijk aanbod een
hogere pieper-prijs kunnen afdwingen bij de frietindustrie (en
indirekt bij de supermarkten).[6]. Ze werken daarbij nauw samen met
Franse, Belgische en Duitse collega's.

Noten:
[1] Voor meer hierover, zie: "February
Plenary session: 18-21 February 2008 – Part I, II, III
” en "EP
News, February 15th, 2008 (No. 344)
, UK Office of the European
Parliament". Het is onbekend wanneer de Commissie zal reageren.
[2] Zie "EP
Minutes, Strasbourg, Final edition
", 18 februari 2008 en
"Inkoopmacht
Nederlandse supermarkten leidt tot uitbuiting
", SOMO, 18
november 2007.
[3] "Prijsvorming
glastuinbouw
", Bunte cs., LEI, januari 2009.
[4] "Verburg:
marges oneerlijk verdeeld
", Agrarisch Dagblad, 6 januari
2009.
[5] Zie: "Akties
van Europese melkveehouders voor ander regulerings- en prijssysteem
",
Rob Bleijerveld, 9 juni 2008.
[6] "NAV-telersbijeenkomsten:
Het kan anders, het moet anders!
", 11 december 2008 en "Meer
pieper profijt in Amerika: 'The OPEC of Potatoes'
", NAV en
United Potato.

Bronnen:
– "Supermarkten
onder vuur in parlement – Macht van supermarktbedrijven moet
ingeperkt worden
," Merwin Bisseling, 18 februari 2009.
– "Inkoopmacht
van supers moet ingeperkt worden
," MKBnet, 18 februari
2009.
– "CDA
legt marges supers onder de loep
," Distrifood, 11 september
2008.

 

Schone Kleren Kampagne: Winst stuntsupers Aldi en Lidl door misbruik vrouwen

De Schone Kleren Kampagne bracht op 10 februari het rapport “Cashing In” uit waarin de arbeidsomstandigheden in de kledingindustrie en het inkoopbeleid van 5 supermarktreuzen wordt bekritiseerd. Het rapport luidt meteen de “Better Bargain” campagne in die daar wat aan wil doen. Lees verder“Schone Kleren Kampagne: Winst stuntsupers Aldi en Lidl door misbruik vrouwen”