Update staking ‘illegale’ landarbeiders en repressie in Spanje

(16 maart 2008) Terwijl op 23 februari 10.000 mensen in verscheidene Spaanse steden op straat hun steun betuigden met ‘illegale’ migranten (waaronder de stakende landarbeiders in Jaén en omgeving), voerde de Spaanse overheid de repressie tegen de stakers op. Een kort overzicht.


(door Rob Bleijerveld)

Op 23 februari namen ongeveer 10.000 mensen in heel Spanje deel aan demonstraties en picket-lines in het kader van de Primera Jornada Estatal por la Dignidad de las Personas Migrantes (Eerste Nationale Mars voor de Waardigheid van Immigranten) [1]. Dit door het REDI georganiseerde protest was gericht tegen de Richtlijn van de Schaamteloosheid en het Protocol van de Uitwijzingen, en op de sluiting van de Interneringscentra en op toekenning van het stemrecht. Er werd ondermeer gescandeerd “We zijn zwart, we zijn wit, we zijn vrienden, we zijn broeders en zusters, we zijn mensen”.

Volgens het REDI toont deze opkomst de gezamenlijke daadkracht aan van migranten, vluchtelingen en de autochtone sociale beweging en dat men in staat is om waardigheid en fatsoen voor alle mensen voorop te stellen.

Repressie tegen migranten

Sinds begin februari 2008 wordt er met ondersteuning van de Migrant-vakbond SOI (Sindicato Obrero Inmigrante) in de olijvenregio van Jaén, Zuid-Spanje gestaakt door ‘illegale’ migranten-landarbeiders [2]. Het doel is de erkenning van de documentloze seizoenskrachten en betere werk- en leefomstandigheden. Omdat ze nu geen inkomen hebben uit de olijvenoogst, houden ze zich in leven met giften en de verkoop van tweedehandmaterialen. Het repressieve antwoord van de overheid op deze staking liet echter niet lang op zich wachten.

Op 23 februari, rond lunchtijd, drongen vele politieambtenaren de (gastvrije) herbergen in de stad Jaén binnen waar zich vele migranten bevinden. De politie sommeerde de aanwezigen – daaronder vele ‘illegale’ landarbeiders, maar ook reizende kunstenaars, voor oorlogsvluchtelingen en kleine kinderen – om meteen te vertrekken anders zouden arrestaties volgen. Vele kregen zelfs niet de kans om hun bagage mee te nemen die onbeschermd achter bleef in de regen. Tien leden van de SOI werden gearresteerd en tegen hen dreigt uitzetting door toepassing van de Ley de Extranjeria (‘Buitenlanderswet’).

De herbergen bieden vele landarbeiders die van oogstgebied naar oogstgebied trekken een slaapgelegenheid, stromend water en een kookgelegenheid zodat ze niet zonder voorzieningen buiten hoeven te leven. Deze vorm van sociale dienstregeling in de stad Jaén bestaat al jarenlang en biedt met name de ‘documentlozen’ een relatief veilige plek.

Aanklachten door het SOI

Na deze politieaktie diende het SOI een gerechtelijke klacht in tegen burgemeester Carmen Peñalver en wethouder Carmen Guerrero wegens bedreiging en dwang tegen een bevolkingsgroep, het veroorzaken van angst, en het aantasten van de fysische en psychische integriteit zonder enige vorm van ondersteuning voor de betrokkenen. Daarbij worden ze verantwoordelijk gehouden voor het gedwongen verblijven in de open lucht door de betrokkenen alsmede voor het schenden van de regels van een sociaaldienstcentrum (voor de verschaffing van absoluut noodzakelijke basisbehoeften).

Volgens het SOI is er geen enkele rechtvaardiging voor het sluiten van de onderkomens. Daarbij zijn het weer de mensen in de meest kwetsbare positie die hiervan het slachtoffer zijn. Ook lopen ze nu nog meer kans om te worden opgepakt en uitgewezen. Een van hen – een bewoner van de Westelijke Sahara en een van de mensen die voor een mensenrechtorganisatie verslag moest uitbrengen over de mensenrechtenschendingen tijdens het oogstwerk – was al bijna uitgewezen naar Marokko, waar hem gewis mishandeling, folter, gevangenis en misschien zelfs verdwijning te wachten staat. Dankzij snelle interventie door de Speciale VN-afgezant voor de Mensenrechten kon de uitwijzing daadwerkelijk worden voorkomen!

Helaas heeft de repressie ook geleid tot vermindering van de stakingsinzet. Er zijn nu nog maar 27 stakers over, dakloos en kwetsbaar voor racistische en fascistische aanvallen.


Spaans-Senegalees model voor uitleenarbeid dreigt te mislukken

Sinds een paar jaar wordt er onderhandeld tussen Spanje en een aantal landen in Noord-Afrika en Oost-Europa [3] over het leveren van tijdelijke arbeidskrachten aan de oogstgebieden in Andalucía en elders in Spanje. Spanje hoopt zo de ‘illegale’ migratie – vooral vanuit Noord-Afrika – af te remmen. De onderhandelingen en afspraken met Senegal zijn het meest vergevorderd en in 2007 werd een aantal Senegalese seizoensarbeiders uitgezonden naar Spanje. Ze werden tewerkgesteld bij de oogst van sla in de tuinbouwgebieden van Andalucía. Velen van hen keerden na afloop van de contracttijd echter niet terug, maar verdwenen in de illegaliteit.

Ondertussen heeft de landarbeidersvakbond SOC (Sindicato de Obrer@s de Campo) een gerechtelijke klacht ingediend tegen een koppelbaas wegens (het toestaan van) ‘onwettig ontslag’ en ‘loonbedrog’. De klacht is ook gericht tegen de ondernemersvereniging COEXPHAL en de groenteproducent Hortalizas de Almanzora wegens het toelaten van deze wantoestanden en kan ook gevolgen hebben voor de arbeidsbemiddelaars en ambtenaren die in deze kwestie zijn verwikkeld. Politiek verantwoordelijke in deze is minister Consuelo Rumi. De koppelbaas in kwestie betaalde de Senegalese arbeiders nog minder loon uit dan ‘illegalen’ over het algemeen krijgen. Ook werden zonder formele toestemming de verblijfskosten (voor een erbarmelijk slecht onderkomen) afgetrokken van hun loon. Verder werden binnen 2 maanden tijd 9 van de 67 arbeiders onder valse voorwendsels ontslagen, waardoor hen direkt uitwijzing boven het hoofd hangt. De SOC ziet hierin een racistisch motief.

De arbeiders vormen blijkbaar een goedkoop arbeidsreservoir dat naar wens kan worden ingezet zonder dat men de rechten van hen garandeert. In Andalucía worden zo de mensenrechten en arbeidsrechten geschonden terwijl de provincie zich op allerlei beurzen in het buitenland presenteert als voorbeeld en ecologisch paradijs van “gecontroleerde biologische teelt”. Ondanks slavernij op de velden en in de kassen, de racistische aanvallen en moord (bijvoorbeeld in El Ejído) en de door jarenlang pesticidegebruik zwaar vervuilde bodem en de CO2-uitstoot wegens de grote transportafstand naar de gebruikers. Het zou de grote supermarktenketens in Noord-Europa er juist van moeten weerhouden om daar nog inkopen te doen.

De SOC eist minimale garanties voor de contractarbeiders. Een eis die het waard is om te ondersteunen….


Noten:

[1] Voor meer daarover, zie Supermacht.
[2] Door de spectaculaire hongerstaking van Jesús Hidalgo werd de erbarmelijke situatie van de vele duizenden landarbeiders in Andalucía vanaf 14 januari 2008 publiekelijk bekend. In regen en kou en slechts gekleed in ondergoed, verhinderde hij de sluiting van een stadsherberg in Jaén. Daarna volgde de oprichting van de SOI en begonnen 50 oogstwerkers aan de staking die legaal is omdat het Gerechtshof in december 2007 bepaalde dat het decreet dat de rechtse PP (Partido Popular) in 2002 instelde tegen stakingen en vergaderingen door ‘illegalen’ ongrondwettelijk is. De oorspronkelijke decreettekst omvatte ook algemene bepalingen voor ‘arbeidsmarkthervormingen’ maar die werden verwijderd nadat de grote vakbonden opriepen tot een algemene staking. De bonden lieten echter na om de aantasting van de basisrechten van de ‘illegalen’ ook ‘mee te nemen’….
[3] Senegal (voor het gehele zuid-Sahara gebied), Marrokko, Roemenië, Bulgarije en Oekraïne.

Bronnen:
– Kort verslag van demonstratie op 23-2: “Primera Jornada Estatal por la Dignidad de las Personas Migrantes,” REDI/Campaña Estatal por la Dignidad de las Personas Migrantes, 23 februari 2008. [De oorspronkelijke link op ferine.es is onvindbaar en de links naar de fotoseries bestaan niet meer. Meer over de manifestaties is hier te vinden: Ferine.es]
– “Spanien: Repression gegen streikende Immigranten,” SOI, 29 februari 2008.
– “Andalusien: Gemüsesklaven mit Zeitverträgen,” No-Racism, 24 februari 2008.
– “Spanien will Erntehelferstreik brechen,” Indymedia DE, door Ralf Streck, 3 maart 2008.
– Voorstel van de staatsecretaris voor immigratie en emigratie voor het perfectioneren van het ‘Huelva Model’ op basis van het herkomstcontract (december 2006). [De oorspronkelijke link (http://www.aeneas.es/component/option,com_docmanextr/task,doc_view/gid,12/lang,fr/) werkt niet meer. Meer over het EU-project AENEAS en migrantencontracten, zie: “La Unión Europea difunde a nivel mundial el modelo de contratación en origen del proyecto AENEAS como un ejemplo a seguir” van 080319- Ayuntamiento de Cartaya.]
– “Se aprobó el contingente de trabajadores extranjeros para 2008,” Bolivianos en Espana, januari 2008 [of: www.bolivianosenespana.com/node/170/print].
– “Los trabajadores senegaleses de temporada contratados en España no regresan a su país,” Canarias7, 13 december 2006.
– “Una web de Senegal que anima a emigrar presenta a España como ‘el mejor destino’,” El Mundo, 12 maart 2008.

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *