In een open brief doen vijf Nederlandse organisaties een oproep aan supermarktketen Ahold om een overeenkomst te sluiten met de tomatenplukkersorganisatie Coalition of Immokalee Workers (CIW) uit Florida over  een fatsoenlijk loon en een op mensenrechten gebaseerde gedragscode voor de sector. De Amerikaanse dochterbedrijven van Ahold bleken in te kopen bij met slavernij besmette bedrijven in Florida.

Als gevolg van sterke ketendruk is (ernstige) uitbuiting in de tuinbouwsector wereldwijd een terugkerend fenomeen. In de Verenigde Staten ontving een organisatie van tomatenplukkers uit Florida, de Coalition of Immokalee Workers (CIW), onlangs uit handen van minister Clinton een prijs voor hun inzet tegen slavernij in de sector. Daarmee werd respect betoond voor hun bijzondere aanpak om grote bedrijven aan hun ketenverantwoordelijkheid te binden. Onder andere door een 'penny per pound' meer uit te doen betalen, waarmee onmiddellijk een fatsoenlijk loon wordt verkregen. En door het garanderen van een directe stem van de landarbeiders in een op mensenrechten gebaseerde gedragscode in de sector.

In een open brief feliciteren vijf Nederlandse organisaties de CIW met de prijs en doen daarbij tegelijkertijd een oproep aan supermarktketen Ahold om eveneens een overeenkomst met de CIW af te sluiten. Amerikaanse dochterbedrijven van Ahold bleken in te kopen bij met slavernij besmette bedrijven in Florida.

De organisaties, FNV, CNV, BlinN, Arbeidspastoraat Disk en OKIA stellen in de brief dat slavernij niet floreert in een sector waar fatsoenlijke arbeidsomstandigheden praktijk zijn. Ze roepen het bedrijf op om daar werk van te maken en het voorbeeld te volgen van Taco Bell, McDonalds, Burger King, Whole Foods Market, Aramark, Compass Group en Subway, die eerder al een akkoord sloten met de coalitie.

Vandaag gaat de site van de CIW, in op de steun uit Nederland en op de stand van zaken in de relatie met Ahold. De CIW stelt daarin:

Met vriendelijke groet,

Marijke Bijl (Stichting OKIA)

De open brief aan Ahold van FNV, CNV, Bonded Labour in Nederland, Arbeidspastoraat DISK en Stichting OKIA

Open brief: " 'Het is de verantwoordelijkheid van iedereen' -
Belangrijke prijs voor organisatie van tomatenplukkers Florida"

Ondergetekenden feliciteren Laura Germino van de Coalition of Immokalee Workers met de prijs die ze ontving bij de presentatie van het tiende 'Trafficking in Persons' (TIP) rapport, uit handen van minister Clinton van Buitenlandse Zaken. Dankzij de inzet van haar organisatie werd een groot aantal tuinbouwwerkgevers in Florida die betrokken waren bij slavernij veroordeeld en gestraft en meer dan duizend landarbeiders bevrijd.

Dat uitbuiting en slavernij, waarvoor deze bedrijven zijn veroordeeld, vandaag de dag nog steeds voorkomen in de Verenigde Staten is een schande. Recente berichten uit de tuinbouw laten zien dat ernstige uitbuiting helaas ook in ons land nog voorkomt. De overheid zal hier harder tegen moeten optreden en de afnemers van agrarische producten zullen hun verantwoordelijkheid moeten nemen. Bovenal is het van belang dat moedige werknemers zich organiseren en opkomen voor hun rechten.

Ondergetekenden volgen al enige jaren met bewondering het werk van de Coalition of Immokalee Workers.

Bijzonder aan hun aanpak is dat zij zich niet alleen richten op de telers waar sprake is van slavernij of bijzonder slechte omstandigheden, maar ook en vooral op de grote concerns die daar de producten van afnemen en die door hun inkoopmacht veel invloed hebben op de omstandigheden in de agrarische sector. Inmiddels hebben fastfoodbedrijven als McDonalds en supermarktketens als Compass een overeenkomst getekend met de coalitie. Daarin binden ze zich aan een fatsoenlijk loon door voor hun tomaten een ‘penny per pound’ extra te betalen om dit mogelijk te maken. En daarin binden ze zich aan een op mensenrechten gebaseerde gedragscode waarin landarbeiders een directe en permanente stem hebben.

De verleende prijs betuigt respect voor deze aanpak. In minister Clinton's woorden: 'Het is de verantwoordelijkheid van iedereen. Bedrijven die willens en wetens profiteren of die roekeloos hun aanvoerketen verontachtzamen ... wij allen moeten ons uitspreken en krachtig ingrijpen'.

De strijd van de Coalition of Immokalee Workers is voor Nederland mede van belang, omdat ook Ahold in dit verhaal betrokken is.

Dochterbedrijven in de VS van Ahold, Stop & Shop en Giant, bleken in te kopen bij minstens één en mogelijk twee bedrijven die besmet zijn geraakt door de meest recente grote slavernijzaak.

Op de aandeelhoudersvergadering in april jongstleden zijn daar in Amsterdam vragen over gesteld. Ahold antwoordde te vertrouwen op de wet- en regelgeving en de handhaving daarvan in de VS en op een certificeringsproces waar haar toeleveranciers aan deelnemen. Deze certificering stelt echter weinig voor: de hiervoor genoemde bedrijven die bij de meest recente slavernijzaak waren betrokken, waren zelf gecertificeerd binnen dit proces. En nog afgelopen jaar oordeelde de Amerikaanse rekenkamer, de U.S. Government Accountability Office (GAO), in een vernietigend rapport dat het met de handhaving op het terrein van arbeidsomstandigheden door de overheid bedroevend slecht is gesteld. In een gesprek met Ahold in Amsterdam heeft een delegatie van de Coalition of Immokalee Workers gewezen op het tekortschieten van de handhaving in de VS.

Na communicatie over deze open brief heeft Ahold de CIW laten weten de inkopen uit de streek rond Immokalee op te schorten terwijl intussen een onafhankelijk onderzoek wordt uitgevoerd.

Het is goed wanneer Ahold goede wil toont om hier serieus mee aan de slag te gaan. Maar ondertekenaars benadrukken dat voor een werkelijke oplossing een concrete aanpak nodig is.

Slavernij gedijt niet op fatsoenlijke arbeidsomstandigheden. De CIW heeft aansprekende en elementaire voorwaarden voor de ketenverantwoordelijkheid geformuleerd. Taco Bell, McDonalds, Burger King, Whole Foods Market, Aramark, Compass Group en Subway onderschreven die voorwaarden al in een akkoord met de coalitie.

Met de felicitiaties aan de Coalition of Immokalee Workers spreken we de hoop en verwachting uit dat de prestigieuze prijs voor Ahold een stimulans zal zijn om op korte termijn het voorbeeld te volgen van zijn concurrenten. Het verdere verloop zullen we op de voet volgen en waar nodig zullen we actieve steun verlenen.

Peter Gortzak, FNV

mede namens :
CNV
BlinN, Bonded Labour in Nederland
Arbeidspastoraat DISK
Stichting OKIA
- - - - - - - - - - - -

Meer informatie:
* Het onderzoek door SOMO over de CIW en Ahold
* Over de prijs voor de CIW die de Amerikaanse minister Clinton overhandigde
* Over het onderzoek van de U.S. Government Accountability Office (GAO)
* Beantwoording door minister Verhagen van Buitenlandse Zaken op tweedekamervragen door de Partij voor de Dieren, waarbij Verhagen Ahold opriep om de zijn invloed ruimhartig aan te wenden.

* Adressen ondertekenaars:
FNV (of FNV Bondgenoten)
CNV (of CNV Dienstenbond)
BlinN, Bonded Labour in Nederland
Arbeidspastoraat DISK
Stichting OKIA (Postbus 10648, 2501 HP Den Haag; email: okia AT hetnet nl